Biga Günlüğü

  

   
   

 

Yazdır8.7.2020 20:39:00

Pandemi ile sağlık hizmetlerinde ihtiyaçlar değişti, beklenmeyen sağlık iş yükü ortaya çıktı, Belirsizlikler içinde ilk aksiyonlar bu beladan korunmak için yapıldı, Bir yönden de Kovid-19, dünyadaki tüm sağlık ve yaşam sistemlerini sınava tabi tuttu, Geleceği şekillendirmek için ise Kovid-19 ile yaşadıklarımızdan ders çıkarmalıyız... Kovid-19 ile gelişmiş batı ülkelerindeki sağlık sistemleri de sınıfı geçemedi. Dünyanın en iyi MR cihazını üreten batı ülkelerinin basit bir maskeyi yapamadığı gördük, Kovid-19 ile epidemiyolojik çalışmalarını da birçok ülke gerektiği şekilde yapamadı, 14. yüzyıldan kalma karantina tedbirleri ile tehlike kontrol altına alınmaya çalışıldı, Hastane yatağı özellikle de yoğun bakım yatağı hususunda eksikler dünya medyalarında yer aldı, Sınıfta kalan devletler; sağlık sistemlerini sil baştan gözden geçirmeye odaklanmalı, Kendi kendine yeter ülke olunmalı felsefesi önem kazandı... "Bağışıklık pasaportu" önem kazanabilir Ülkelerin Kovid-19 risk katsayısı, o ülkeye giriş ve çıkışlarda kısıtlamalara, karantinalara yol açacak, İstesek te istemesek te ülkeler arası dolaşımlarda sağlığın seyahat üzerine etkisi önemli olacak, Adı "bağışıklık pasaportu" olsun veya olmasın ama bir ülkeden bir ülkeye giderken Kovid-19 ile olan ilişkiniz artık önemli bir sabıka kaydı durumunda... Görünen o ki; pandemi geçse de yaşanan fiili durum nedeniyle bağışıklık ve sağlıklı olma hali seyahatlerimizi, yatırımlarımızı ve kapasitelerimizi belirleyecek... "Kovid 19 psikolojisi"sektörel yatırımlarda önemli olacak Tüm hizmet sektörlerinde ürün satış adetleri, bireylerin Kovid-19 psikolojisine bağlı değişecek, Kişisel hijyen, fiziksel mesafelendirme yeni dönemde sektörlerdeki işleyişi belirleyecek, Başarılı satışlar; siparişten, temassız teslimata yönelen firmalarda olacak, Hizmet sektöründe güvenli rehber kılavuzlar hizmet tesislerinin kapasitelerini belirleyecek, Tüm sektörlerin stratejik planlarında artık bir pandemi gerçeği olmalı... Anlık testler ile alışverişler yapacağız gibi durmakta! Kovid-19 birçoğumuzun yaşam tercihlerine yansıyor, artık her yere gitmiyoruz, AVM girişlerinde, seyahatlerde, restoranlarda, nereye gidersek gidelim ilk yapılan işlem ateş ölçümü... Korkarım ki bu ateş ölçümü işlemi yerini anlık Kovid-19 testlerine bırakacak gibi durmakta... Önce test, sağlıklı isen hizmeti alabilirsin anlayışı kapıda, ateş ölçümü sanki bir alıştırma süreci mi?... Aşı ve spesifik tedavinin bulunması normalleşme için dönüm noktası olabilir mi? Kovid-19 sonrası kritik an; aşının yada spesifik tedavinin bulunmasıdır. Aşı ve spesifik tedavi; araştırma geliştirme zamanına ihtiyacı olduğu kadar ekonomik güç ile de alakalı. Kaç ülkenin ekonomisi; aşı ve spesifik tedavinin bulunması adına yeterli bütçeyi ayırabilir? Yoksa aşı ve spesifik tedavi de özel girişim şirketlerinin ekonomik gücünden yararlanılacak mı? Bu soruların cevapları da sağlık sistemlerinin geleceğini şekillendirme de önemli... Şu da unutulmamalı; Kovid-19 aşısı bulunsa da farklı virüslerden başka pandemiler olabileceği gerçeği karşısında uygulanmaya alınmış tedbirler, hayatımızdan çıkmayacak gibi durmakta... Dolayısıyla aşı ve spesifik tedavi bulunana kadar geçen süre sonrasında da farklı bir hayat bizleri beklemekte... Belirli bir yaşın üzerinde "izole hayat yaşanması" gerçeği ile yüzleşelim Pandemi öğretisi ve korkusu hemen geçmeyeceğinden sağlık açısından riskli bir kesim olan belirli yaşın üzerindeki büyüklerimiz için daha izole bir yaşam ve izole yaşam alanları şekillenecek, Belki de sağlık altyapısı olan sağlıklı yaşam köyleri kurulacak, Tüm dünya da Yaşlı Dostu şehir, hastane, otel, konut vb önemsenmeli... "Sağlık sektörü geleceğin stratejik sektörü" olacak 21.yüzyılın son çeyreğinde sağlık politikaları; bulaşıcı olmayan kronik hastalıklara odaklandı, Her ne kadar SARS, MERS bu belanın akrabaları olsa da o aileden böyle bir tehlike öngörülemedi, Bulaşıcı hastalıkları, modern tıbbın çözdüğü düşünülürken, dünya Kovid-19 ile karşılaştı, Gelinen noktada; Sağlığın nasıl ve nerede sunulacağı üzerine politikalar geliştirilecek, Tıpta dijital uygulamalar artacak, ağırlıklı teletıp yapılacak, Mobil sağlık her zamankinden daha popüler olacak, 1. Basamak sağlık hizmetleri güçlenecek, Belki de tanı yapan sağlık kuruluları ile tedavi yapan sağlık kuruluşları ayrılacak, Sağlık Turizmi gelişecek ama hastalar değil de belki tıp ekipleri mobil olacak, Sağlık Okuryazarlığı gelişecek, Sağlık hizmetleri regülasyonunda kamunun ağırlığı daha da artacak... Gelişmiş tıp teknolojilerine ve tıp yatırımlarına rağmen Kovid-19 dünyaya ders verdi, Sonuçlar ortada ve Kovid-19 ile birlikte ülkeler, mevcut sağlık politikalarını yeni baştan yapılandırılmalı. Yeni sağlık politika başlıkları neler olmalı diye ayrıca değerlendireceğiz...